SNL-ledenenquête: resultaten en acties

In augustus/september 2023 hebben de Bosgroepen een enquête uitgezet onder de SNL-leden. Doel was om een beeld te krijgen van hoe onze leden aankijken tegen de subsidie SNL, het uitvoeren van beheer en de dienstverlening door de Bosgroepen. Op 22 september berichtten we al dat er sprake was van een hoge respons en in zijn algemeenheid tevredenheid over de diensten van de Bosgroepen en deelname aan de SNL. Concreet hebben we naar aanleiding van de enquête onderstaande acties uitgevoerd, dan wel staan ze op de planning.

Concrete vragen, klachten en opmerkingen

Een aantal respondenten had een concrete vraag of klacht en daarbij contactgegevens achter gelaten. Deze leden zijn ondertussen benaderd door of namens de regiobeheerders en daarbij zijn zaken opgelost of waar nodig toegelicht. We werken hard om met name de bereikbaarheid en de reactietijd bij ledenvragen te verkorten.

Toelichting op vereisten aan ontvangen subsidie

Er was relatief veel onbekendheid over eventuele gevolgen van het niet voldoen aan het in standhouden van de beheertypen en over gevolgen van de verkoop van een terrein.

• Iedereen die SNL-subsidie ontvangt, is verplicht het betreffende beheertype in stand te houden. De manier waarop de eigenaar dit doet staat vrij. De Bosgroepen adviseren via hun beheerrichtlijnen welke maatregelen en activiteiten hiervoor nodig zijn. Soms is het door omstandigheden niet mogelijk om het gewenste beheer uit te voeren (bijvoorbeeld bij een extreem nat jaar). In die gevallen is het gewenst om contact op te nemen met de Bosgroep. Via veldcontroles gaan de Bosgroepen na of deelnemers daadwerkelijk het beheertype in stand houden. Als dat onverhoopt niet het geval is, krijgt een deelnemer corrigerende maatregelen opgelegd.
• Bij de verkoop van terreinen moet men dit ook melden bij de Bosgroep. Idealiter neemt de aankopende partij de lopende SNL-subsidie over. Als dit níet het geval is, kan het zo zijn dat u de tot dan toe ontvangen beheersubsidie moet terugbetalen.

De Bosgroepen hebben deze en andere zaken opgenomen in de Overeenkomst die iedere SNL-deelnemer met de Unie van Bosgroepen heeft gesloten. En ze zijn ook terug te lezen op de SNL-webpagina van de Bosgroepen onder het kopje ‘Veel gestelde vragen SNL’.

Duidelijkheid over contactmomenten en advies van de Bosgroep

Een deel van de respondenten uitte zorgen over de communicatie met de Bosgroep. Ze willen meer betrokkenheid en persoonlijk contact. Daarom is het goed aan te geven welke contactmomenten en/of bezoeken men van de Bosgroep kan verwachten, en welke zaken via een offerte voor advies worden opgepakt.

Bij (nieuwe) deelname aan een SNL-aanvraag neemt een medewerker van de betreffende Bosgroep altijd contact op met de (potentiële) deelnemer. Waar nodig wordt een kennismakingsbezoek gebracht, waarbij het terrein samen met het lid wordt bekeken. Zeker bij nieuwe leden en terreinen kan hier sprake van zijn, maar het is geen standaardprocedure.

Maatwerkadvies

Als SNL-deelnemers vragen hebben over het beheer van de terreinen, dan bieden de Bosgroepen maatwerkadvies aan. Een maatwerkadvies bestaat uit een gegevensanalyse, veldbezoek, overleg tussen deelnemer en een deskundig ecoloog en een bondige rapportage. Met zo’n advies weet men waar men staat en hoe men de komende jaren het beheer vorm kan geven. Voor een maatwerkadvies gelden de tarieven van de Bosgroepen. Heeft u belangstelling? Dan kunt u zich dan richten tot de regiomanager van uw Bosgroep.

SNL-monitoring

Veel respondenten gaven aan dat ze behoefte hebben aan terugkoppeling van resultaten van monitoring. Afhankelijk van de beheertypen bezoeken medewerkers van de Bosgroepen, of externen (ecologen) námens de Bosgroepen, terreinen. Deze bezoeken worden altijd van tevoren aangekondigd.

Op verzoek van het lid kan de Bosgroep gratis een samengestelde soortenlijst van de betreffende terreinen aanleveren. De Bosgroepen streven ernaar om dit standaard te doen, maar de bijdrage die wij vanuit de subsidieverstrekker voor monitoring ontvangen, dekt deze kosten helaas niet. De gegevens van de soortenlijst kunnen op verzoek van het lid tegen vergoeding aangevuld worden met verspreidingskaarten of met een maatwerkadvies.

Als er sprake is van een waarneming van bijzondere soorten of juist van zeer matige kwaliteit van het terrein, kan dit reden zijn voor de Bosgroep om actief contact op te nemen met het lid, om te bespreken hoe men hier het beheer op kan aanpassen.

Kennis vergaren en delen over beheer van terreinen

Wat betreft aanwezige kennis om het juiste beheer uit te voeren, gaf ongeveer de helft van de respondenten aan dat deze kennis goed is, en de andere helft dat deze kennis redelijk is. Uit de beantwoording van de open vraag “met de uitvoering van welk beheer heeft u de meeste moeite?” bleek echter dat er bij diverse beheermaatregelen behoefte is aan meer informatie (zoals tijdstip, frequentie en te gebruiken materiaal) en aan uitwisseling van kennis en ervaring (en mogelijkheden voor samenwerking) met andere eigenaren.

De meeste beheervragen gingen over aanplant en beheer in bos (o.a. nazorg bij wildvraat en droogte); het maaien van graslanden en afvoeren van gewas; heidebeheer; laanbeheer en het afzetten van hakhout. De Bosgroepen gaan deze generieke vragen oppakken door meer in te zetten op de organisatie van kennisbijeenkomsten voor leden rond deze thema's. Bijvoorbeeld tijdens een ALV of speciale regiobijeenkomsten.

Kijk voor aanvullende informatie ook eens op de website van BIJ12 voor voorbeeldgebieden en informatie over de kwaliteit van beheertypen. De website van OBN Natuurkennis biedt algemene informatie over de beheertypen van de Index NL, gaat in op bedreigingen en kansen, op herstel en inrichten en geeft soms een inkijkje in een beheercasus.

Beheerkosten en vergoeding beheer

Logischerwijs is voor het merendeel van de respondenten de beheersubsidie van 84% van de werkelijke beheerkosten onvoldoende om al het gewenste beheer uit te voeren. In bijna 90% van de gevallen lost men dit op door gebruik te maken van vrijwilligers, door eigen geld ernaast te zetten of naar andere vormen van financiering te zoeken. In maar 11% van de gevallen leidt de beperkte vergoeding tot de uitvoer van minder beheer dan wenselijk is.

De Unie van Bosgroepen maakt zich namens de drie regionale Bosgroepen hard voor een eerlijke vergoeding van de beheerkosten. Momenteel lopen er twee landelijke processen. Ten eerste een evaluatie van de Standaardkostprijzen, waarbij gekeken gaat worden of – mede onder veranderende milieuomstandigheden – nog wel sprake is van de juiste maatregelen en intensiteit van uitvoeren. Daarnaast speelt landelijk de discussie of de subsidievergoeding voor deze werkelijke kosten niet omhoog moet van 84% naar 99%. Wij houden onze leden uiteraard van de ontwikkelingen op de hoogte.

Meer informatie

Wilt u meer informatie of heeft u nog vragen? Neem dan contact op met de Contactpersoon SNL van uw Bosgroep.