Bosrevitalisering Fryslân: wat komt er bij kijken?
Bosgroep Noord-Oost Nederland is deze winter bezig met het aanplanten van bomen, waaronder nieuwe soorten, in de Fryske natuur. Afgelopen jaar is de Bosgroep, met provinciale subsidie voor versneld natuurherstel, gestart met werkzaamheden om de Friese bossen veerkrachtiger te maken. Het gaat om zowel bosomvorming als bosrevitalisering. Wat gebeurt er eigenlijk op de achtergrond bij zo’n grootschalig bosrevitaliseringsproject? Beheerassistent en toezichthouder Rolf Dijkstra vertelt.
“Het is meer dan alleen maar een gaatje graven en een boom planten.”
Rolf: “Een grootschalig bosrevitaliseringsproject als deze in Friesland is meer dan alleen maar een gaatje graven en een boom planten. We starten met het inventariseren van de potentiële locaties, waarbij we kijken naar de bodem, huidige situatie, plantruimte, wenselijke soorten en eventuele maatregelen om ervoor te zorgen dat er daadwerkelijk geplant kan worden. Moet er bijvoorbeeld een raster geplaatst worden om te voorkomen dat het wild het plantsoen opvreet? Is de te planten locatie überhaupt bereikbaar of zijn er diepe rabatten of sloten rond het perceel?
Onze afdeling ecologie zorgt er voor dat elke locatie gecheckt is, en we geen bijzondere natuur schaden tijdens de geplande werkzaamheden. We volgen daarin wet- en regelgeving en Gedragscodes. Nadat er uitgebreid contact en afstemming is geweest met de terreineigenaar, ook over communicatie met de omgeving, is alles goed inzichtelijk.”
Van plantsoenaanschaf tot aanbesteding
Dan is het moment om de klus aan te besteden; de Bosgroep stelt een werkomschrijving op waarbij alle werkzaamheden tot op detailniveau beschreven staan zodat de uitvoering vlekkeloos kan verlopen. Rolf: “Er worden verschillende aannemers benaderd conform het aanbestedingsbeleid. Ondertussen is onze afdeling plantsoen al druk aan het bellen en mailen om te zorgen dat we het mooiste plantmateriaal krijgen bij de kweker. Ook gaat een collega naar buiten met een grote berg met piketpaaltjes om plantlocaties in het veld aan te geven. Elke locatie krijgt een uniek nummer en wordt vastgelegd in ons eigen ‘Versneld natuurherstel app’; aan de hand van het nummer kunnen we de locatie, boomsoort en maatregel herleiden en communiceren met de aannemer.”
Voorbereidend werk ter plekke
Rolf vervolgt: “Het voorbereidende werk bestaat uit prunus bestrijden om plantruimte te creëren, ruimte maken om te planten met een kraan of klepelmaaier, daar waar nodig worden rasters geplaatst. Is alles klaar om de bomen te planten? Dan wordt het plantsoen geleverd bij de aannemer op de zaak. Hierbij is dan ook vaak een collega van de Bosgroep aanwezig om te controleren of de bomen aan onze kwaliteitseisen voldoen. Of we geven duidelijke instructies mee voor de controle.
Is dit allemaal in orde, dan kan er eindelijk geplant worden. Waar nodig helpt omgevingscommunicatie, zoals (tijdelijke) bebording en aankondigingen in een plaatselijke krant, om buurtbewoners en passanten te informeren. Tijdens alle werkzaamheden is er continu een toezichthouder van de Bosgroep betrokken om te zorgen dat alle betrokkenen op de hoogte zijn en de werkzaamheden soepel verlopen. En om te zien of alles wel klopt; staan er op locatie 23 wel wintereiken voorzien van een gaaskoker, staan er wel 25 in een groepje aangeplant? Staan ze in de minerale grond? Staan ze goed vast? Is het toegangspad netjes gebleven of moet het hersteld worden? Is het hek weer op slot?
Alles voor elkaar? Dan is het tijd om ons weer voor te bereiden op de volgende aanplantronde van 2025-2026.”
Zie ook: