Genetische pilotstudie: divers dieet voor zadelsprinkhaan

27 mei 2019

De Unie van Bosgroepen heeft samen met  Stichting Bargerveen en Datura, in opdracht van het Rijksvastgoedbedrijf, een genetische pilotstudie uitgevoerd om te bekijken of het mogelijk is om een beeld te krijgen van het dieet van de zadelsprinkhaan via analyse van hun poepjes. Met kennis van het dieet van de sprinkhaan kunnen we de habitat en daarmee de soort beter beschermen.

Voedsel vormt een belangrijke voorwaarde voor dieren om te overleven en zich te kunnen voortplanten. Om zeldzame soorten beter te kunnen beschermen, is het daarom van belang om erachter te komen welk voedsel ze eten. In theorie zou je naast de betreffende soort kunnen gaan zitten om te observeren wat ze eten, maar dit is een bijzonder tijdrovend werkje. Er zijn nu nieuwe technieken beschikbaar om dit soort vragen te helpen beantwoorden. De in het veld verzamelde poepjes zijn door onderzoeksbureau Datura gecontroleerd op verschillende DNA-sporen. In een eerder bericht van oktober 2018 kondigden we dit onderzoek al aan.

Hoe werkt het?

Allereerst is het van belang om voldoende poepjes van sprinkhanen te verzamelen. Dit klinkt ingewikkelder dan het in de praktijk bleek te zijn. De zadelsprinkhanen bleken gemakkelijk te vinden en te vangen. Nadat ze enkele minuten in een potje werden gehouden, bleken ze allemaal te hebben gepoept. Deze poepjes werden nog dezelfde dag naar het laboratorium gebracht. In het lab is geprobeerd de voedselvoorkeuren vast te stellen. Daarvoor werd het DNA uit de poepjes eerst vermenigvuldigd, zodat de verschillende DNA-fragmenten bepaald konden worden. Deze fragmenten werden vervolgens “uitgelezen” zodat de specifieke soort bepaald kon worden. Daarbij werd zowel gekeken naar planten als ongewervelden.

DNA-analyses laten divers dieet zien

De eerste resultaten laten zien dat het goed mogelijk is om via DNA-analyses inzicht te krijgen in het dieet van de zadelsprinkhaan. Opvallend was het hoge aantal plantensoorten die per keutel aangetroffen werd. Wat betreft planten bleek de sprinkhaan bijvoorbeeld niet uitsluitend struikhei te eten, maar ook een scala aan andere plantensoorten die op heideterreinen aangetroffen worden. Deze informatie is belangrijk voor een goede bescherming van bedreigde sprinkhaansoorten. Als we namelijk weten wat ze graag eten, kunnen we het habitat beter beschermen en dus de soorten. De komende jaren zal de methodiek worden verfijnd en zal worden gekeken of dergelijk onderzoek ook voor andere bedreigde soorten zinvol is.

Zadelsprinkhaan (Foto: Jaap Bouwman)

labels: , , , ,