Wees alert op roetschorsschimmel bij esdoorn

Publicatiedatum: 30 september 2021

De afgelopen jaren constateren we steeds vaker roetschorsschimmel in bossen van leden. Roetsschorsschimmel komt vooral voor op gewone esdoorns. De sporen van de schimmel kunnen gemakkelijk verwaaien, waardoor de schimmel snel verder verspreidt. Daarnaast kan de schimmel luchtweg- en andere gezondheidsklachten veroorzaken. Het is nog niet duidelijk welke omstandigheden precies leiden tot meer aantasting, en wat de beste oplossing is voor dit probleem.

Hoe herkent u roetschorsschimmel?

De naam zegt het al een beetje: kenmerkend zijn de zwarte roetachtige vlekken onder de schors of op de plaats van de schors. Stigas: “Bij warmte en grotere vochtbehoefte beginnen de bladeren te verwelken en sterft de kroon af, later sterft de hele boom af. In het spinthout van een aangetaste boom zijn op dwarsdoorsnede groene tot bruinachtige verkleuringen te zien. Binnen enkele maanden na het afsterven van de boom ontstaan langwerpige scheuren in de bast, de buitenste schorslaag wordt afgestoten en onder de schors is een zwarte laag sporen te zien van de schimmel die de ziekte veroorzaakt.”

Gewone, Noorse en veldesdoorn

Belangrijk om te weten is dat de schimmel vooralsnog sporadisch voorkomt en dan vooral gewone esdoorns aantast. Onze Duitse collega’s hebben er al sinds 2005 mee te maken; meestal met zeer weinig gevallen, en met zo nu en dan een opleving. De gewone esdoorn komt veel voor in ons land en wordt gezien als een belangrijke rijkstrooiselsoort; een waardevolle toevoeging voor een gevarieerd en veerkrachtig bos.

We zien tot nu toe zelden of nooit aantasting door roetschorsschimmel bij de Noorse esdoorn en de Spaanse aak (veldesdoorn). Misschien zijn deze soorten minder gevoelig voor de schimmel, misschien komt het door het kleinere areaal in Nederland. De Noorse esdoorn is qua ecologisch functioneren in ieder geval erg vergelijkbaar met de gewone. Als volwassen boom is de soort wel meer droogteresistent dan de gewone esdoorn. Daarom heeft de Noorse esdoorn in het Duitse laagland (zand) de voorkeur boven de gewone. Ook de houtkwaliteit is vergelijkbaar. De soort komt sinds de laatste ijstijd al voor in een verspreidingsgebied dat loopt van de Pyreneeën tot in Zuid-Zweden, en is daarmee niet per se ‘Noors’.

Wat te doen bij (vermoedelijke) aantasting door roetschorsschimmel?

Denkt u dat er bomen op uw terrein met roetschorsschimmel zijn aangetast? Neem dan contact op met een gespecialiseerde boomverzorger of uw contactpersoon bij de Bosgroep. Zij kunnen u helpen met de determinatie. Het is belangrijk om niet te slepen met takken en bomen die aangetast zijn. Omdat dit leidt tot verdere verspreiding van de schimmel. Ook dient u beschermende kleding te dragen wanneer u de aangetaste bomen gaat bewerken. Ter informatie: door roetschorsschimmel aangetast hout moet op een vergelijkbare manier afgevoerd worden als asbest. Stigas heeft een uitgebreid informatiedocument gemaakt over werken met bomen die besmet zijn door roetsschorsschimmel; ‘Gevaren van de Roetschorsschimmel’.
Het is nog niet duidelijk of afvoeren de beste oplossing is, of bijvoorbeeld het laten liggen en laten overwoekeren van de stammen of stamdelen.

Informeer bezoekers

Wanneer er meerdere aangetaste bomen op uw terrein staan, is het belangrijk dat u bezoekers – al dan niet met honden – verzoekt om niet met bomen en takken te slepen. Ook kunt u ze vragen afstand te houden van de aangetaste bomen, die u bijvoorbeeld met lint kunt markeren. De Bosgroep kan u helpen aan een informatieve poster voor bezoekers van uw terrein.

Aandacht binnen de Bosgroepen

De roetschorsschimmel heeft volop aandacht binnen de Bosgroepen. We houden u uiteraard op de hoogte van onze ervaringen in het veld en de kennis die we opdoen binnen ons netwerk. Heeft u in de tussentijd vragen? Neem dan gerust contact met ons op.

labels: , , , ,